Üst bar özel içeriği

Gümrük tarifelerine dair dünyada en eski kanıtlar, bugün Suriye sınırlarında bulunan Palmira Antik kentinde bulunan kireç taşından duvarlara oyularak uygulandığı tespit edilmiştir. Bugün aslı St. Petersburg Hermitage müzesinde sergilenen “Palmyran Tariff“ olarak anılan bu yazıt, Gümrük Müşavirliği mesleğinin de kanıtlarını içermektedir. Ülkemizde ilk 01.07.1909 tarihinde Cumhuriyet öncesi dönemde resmi statü kazanan mesleğin o zamanki adı 1999 yılına kadar “Gümrük Komisyonculuğu” olarak resmî belgelerde geçmekteydi.

Şu anki haliyle Gümrük Müşavirliği müessesesi Avrupa Birliği müktesebatı uyum süreci çerçevesinde 04.11.199 tarihinde 4458 sayılı Gümrük Kanunu ile son şeklini almıştır.

Gümrük Müşaviri Ne Yapar

Yetki ve sınırları yasayla çizilmiş olan bir meslektir Gümrük Müşavirliği. 4458 Sayılı Gümrük Kanunu’nun 5. Maddesine göre gümrüklerde iş takibi için herkesin bir temsilci atayabilceği vurgulanmaktadır. Buradaki tesmsil ifadesi aynı kanunun daha sonra 225. Maddesinde vurgulanacağı üzere Dolaylı Temsil olarak ifade edilebilir. Aslında mali müşavirlik gibi bir meslek mensubu olan bizlerin ana sorumluluğu; dış ticaret yapan firmaların gümrük idarelerine beyanlarını yaparak eşyanın gümrük yükümlülüğünü takip etmek ve sonlandırmaktan ibarettir.

Örneğin bir firma ele alalım yurt dışına ihracat yapacak olsun. Bu firmanın ihracatçılar birliğine kayıt olması, maliye onaylı ihracat faturasının hazırlanması için rehberlik edilmesi, ihracat beyannamesinin ve dolaşım sertifikalarının hazırlanması ve bunların onay işlemleri ile gümrük idaresinde fiziki muayene de dahil olmak üzere yoğun bir prosedür sürecinin ana aktörü olarak gümrük müşaviri görevini yapar.

Yine yurt dışından ithalat yapmak isteyen bir firmayı ele alalım. Burada prosedürler daha zorlu ve karmaşık bir hal almaktadır zira bildiğiniz gibi ithalatta prosedürler ihracattan çok daha fazla ve zorlayıcıdır ki tüm dünya genelinde bu böyledir. Bu firma ilk defa ithalat yapacak olsun. Yurt dışından ithal etmeyi düşündüğü ürün ile ilgili siparişlerini vermeden önce; ürünün ne olduğu, nerede kullanıldığı, ne işe yaradığı, neyden mamul olduğu gibi bilgileri gümrük müşavirine ileterek Türkiye’de kullanılan 12 haneli G.T.İ.P. (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon) numarasının ve bu GTİP’e uygulanan mevzuatlarla vergi oranlarını tespit etmesini ister. Tam bu esnada bir ilave bilgi vermek uygun olur, G.T.İ.P.’in uluslararası karşılığı HS CODE şeklindedir yani Harmonised System CODE.

Görülebileceği üzere beklenenin aksine Gümrük Müşavirinin görevi, eşya Türkiye’ye geldikten sonra değil, aslında gelmeden önce yapılacak bir çalışma ile başlamaktadır. Bu tür bir fizibilite çalışmasını yaptırmadan sevk eden ithalatçı firmalar çoğu zaman mevzuat engellerine ya da beklemedikleri oranlarda vergilere maruz kalmaktalardır.

Ön çalışması ve sevki tamamlanan ithalat yükünün varış sonrası Ordino, konşimento, fatura, A.TR, Menşe Sertifikası, Eur-1 ve benzeri ithalata yönelik dokümanlarını temin eden kahramanlarımız, ithalat beyannamesinin hazırlığını yaparak kendi iç prosesleri sonrasında söz konusu gümrük beyannamesinin tescilini genelde elektronik ortamda EDI vasıtasıyla kendi ofislerinden yaparlar. Gümrük idarelerinde eşyanın fiziki muayenesi, test analiz ve benzeri süreçlere de iştirak eden müşavirlerin görevi ithale konu eşyanın gümrük kontrolü sonlanana ve eşya sahayı terk edene kadar devam etmektedir.

Yukarıda saydıklarımız müessese ya da tüzel kişilik olarak gümrük müşavirliğinin genel aktiviteleri arasındadır. Bunlara ilaveten meslektaşlarımız;

-Gümrük beyannamesinin tescil öncesi kontrolü,

-Hem çalıştıkları firma çalışanları hem de müşterilerinin çalışanlarının mevzuat bağlamında eğitilmesi,

-Gümrük idarelerinde çalıştıkları firma ve müşterilerini temsil etmesi,

-İhtilaflı konularda uzlaşma sürecine müşterisi nezdinde katılması,

-Mevzuatların ve değişen mevzuatların yorumlanarak müşterilerine duyurulması

 Gibi görevleri de icra ederler.

 

Globalleşen dünyada ülkeler arasındaki ticaret hacminin artması ile gümrüklerin fonksiyonları da bu doğrultuda artmaktadır. Eski ve kabul edilmiş anlayış, gümrüklerin ülkeler arasındaki ticaretten vergi tahsilatı yapması üzerine kurulmuştur. Fakat bu anlayış, ticari münasebetlerinde artması ile bugün gümrüklere

  • Kalkınmanın sağlanmasında üzerine düşen görevi üstlenmesi, 
  • Fikri ve Sınai mülkiyet haklarının muhafazası
  • Kültürel mirasın korunması
  • Narkotik Mücadele
  • Kaçakçılıkla mücadele

gibi çok daha kompleks ve sorumluluk isteyen fonksiyonlar da yüklemiştir. Haliyle gümrük müessesesine yüklenen bu sorumluluklar “müteselsilen” gümrük müşavirlerine de bir nevi yüklenmiştir.

Ez cümle, bu mesleğin erbapları çok ciddi kamusal görevler icra ederek ülke çıkarları doğrultusunda dinamik bir yasal çerçeveyle günceli sürekli takip etmesi gereken kişilerdir.

 

Kimler gümrük müşaviri olabilir

Kimler Gümrük Müşaviri Olabilir

Aslında mesleğin en üst kilometre taşı olan müşavirliğe ulaşmak için birkaç aşamadan geçmek gerekmektedir.

 

Önce Gümrük Müşavir Yardımcılığı

Türk vatandaşı olmak, gerekli hukuki ehliyete sahip olmak ve ardında gerekli okullardan mezun olmak Müşavir olabilmenin yalnızca şekil şartlarını oluşturmaktadır.

Sayılan bu şartların taşınması ve ardından bir Gümrük Müşavirinin yanında 1 (bir) yıl boyunca staj yapmak gerekmektedir. Staj süresi tamamlandıktan sonra yapılacak olan gümrük mevzuatı ve gümrüğe ilişkin iktisadi, ticari ve mali konuları kapsayan sınavda başarı göstermesi gerekir. Sınavda başarılı olan kişiler Gümrük Müşavir Yardımcısı İzin Belgesine sahip olacaklardır.

 

Eğitim Şartları

Ön Lisans : Gümrük, Avrupa Topluluğu, Dış Ticaret

Lisans : Hukuk, iktisat, maliye, işletme, muhasebe, bankacılık, kamu yönetimi, siyasal bilgiler ile endüstri mühendisliği 

(*) Farklı bölümlerden Lisans seviyesinde mezun olunması durumunda bu bölümlerden birinden yüksek lisans yapmak yeterli olacaktır.

 

Sonra Müşavirlik

Gümrük Müşaviri olabilmek için öncelikle Türk vatandaşı olmak gereklidir. Medeni hakları kullanım ehliyetine sahip bulunmak ve kamu haklarından mahrum bulunmamak gerekir.

Ayrıca affa uğramış olunsa dahi ağır hapis yahut 5 (beş) yıldan fazla hapis, kaçakçılık, zimmet, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma vb. yüz kızartıcı suçlar ile resmi ihaleye ve alım satımlara fesat karıştırma veya devlet sırlarını açığa vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs suçlarından hüküm giymemiş, ceza veya disiplin soruşturması sonucunda memuriyetten çıkarılmamış olunması gerekmektedir.

Asgari iki (2) yıl boyunca Gümrük Müşavir Yardımcılığı yapmak, gümrük mevzuati ve gümrüğe dair mali, iktisadi, ticari konuları kapsayan imtihanda başarı gösteren kişiler gümrük müşaviri olmaya hak kazanır.

(*) Yukarıda sayılanların haricinde memuriyette görev alıp belge almaya haiz olabileceklere ilişkin düzenlemeler 4458 Sayılı Gümrük Kanunu’nun 227 ve 228. Maddelerinde bulunmaktadır.

Gümrük Müşavirleri Nerelerde Çalışabilirler

Gümrük müşavirleri nerelerde çalışırlar

Serbest Meslek mensubu olarak çalışarak hizmet verdiği müşterilerine yaptıkları işlemler sonucunda serbest meslek makbuzu düzenleyebilirler.

Bir tüzel kişi olan şirket kurarak bu şirket üzerinden müşterileri namına yapılan işlemlere ilişkin hizmet faturası düzenleyebilirler.

Bir tüzel kişi müşavirlik firması bünyesinde maaşlı olarak çalışabilirler

Yerli yada çokuluslu bir dış ticaret şirketi bünyesinde profesyonel olarak çalışabilirler

Danışmanlık ve eğitim faaliyetleri icra edebilirler.

 

Gümrük Müşavirlerinin Gelirleri Nasıldır

Yukarıda açıkladığımız üzere Gümrük Müşavirliği çok saygın bir meslek olup geçmişi çok eskilere dayanmaktadır.Bu güzide mesleğin 2019 yılı şartlarına göre tecrübe ve mesleki birikimi de dahil olmak üzere 5.000-10.000 maaş skalası mevcuttur.

Aldıkları eğitim, meslekte geçirdikleri süre ve çalıştığı kurumlar gibi gelire etki eden faktörlerin dışında müşavirler dış ticaret sahasının en saygın paydaşlarındandır. Uluslararası ticarette fikirleri alınarak tasarlanan sevkiyatlar daha karlı ve sağlıklı ticaretin bileşenleridir.

 

Bizim CODE Olarak Misyonumuz Nedir

Bildiğiniz üzere CODE, nevi olarak bir anonim şirkettir ve bu yapısı itibariyle bünyesinde bir çok gümrük müşaviri paydaşı barındırabilmektedir. Sektörel ve mesleki misyonumuz, bu güzel ve saygın mesleği ileriye taşıyacak şekilde kendisini geliştirmiş, sürekli gelişime ve sürdürülebilir etik değerlere sadık, kendinden sonraki nesillerin gelişimine katkı sağlayabilecek sektör paydaşları yetiştirmektir.

Sorgulayan, araştıran kamu ile özel sektör arasındaki iletişimi ve ekileşimi iki tarafın da perspektifinden sağlayabilecek ve bu mekanizmaya öncülük edebilecek bir yapının temel taşı olmayı mesleki sorumluluğumuz olarak görüyoruz.  

İleri Okumalar İçin:
  • 4458 Sayılı Gümrük Kanunu
  • Gümrük Yönetmeliği

 

Sayfa başına kaydırma butonu.